Osoby, które w tym roku uczestniczyły w II. Festiwalu Kryminału w Książnicy Karkonoskiej, bez wątpienia długo nie zapomną imprezy, którą zorganizowali dla nich bibliotekarze. Duże wrażenie robił sam wystrój Książnicy, w której nie zabrakło symbolicznego miejsca zbrodni czy biurka detektywa, największe: spotkania autorskie, z funkcjonariuszami policji i eventy integracyjne dostępne w ramach przedsięwzięcia dla dorosłych i młodych czytelników.

Głównym celem imprezy organizowanej od 2025 roku przez Książnicę, bardzo popularnej, jak się okazuje wśród czytelników z miasta i regionu, a także autorów z całej Polski: polecających opinii dotyczących przedsięwzięcia można znaleźć ogrom w mediach społecznościowych, tak osób prywatnych, jak i artystów-pisarzy, jest promowanie literatury kryminalnej i sensacyjnej w połączeniu z przedstawianiem kulisów pracy policjantów, antyterrorystów oraz techników kryminalistyki.

Celem operacyjnym zaś, edukacja dla bezpieczeństwa i profilaktyka, prowadzenie szerokiej dyskusji na temat zjawisk patologicznych, sygnałów ostrzegawczych w społeczeństwie i true crime będących inspiracjami do napisania powieści kryminalnych. A w końcu, o zbrodni oraz karze za przewinienia, zmaganiu się dobra ze złem i odpowiedzialności karnej.

– Ideę Festiwalu Kryminału w Książnicy stanowi popularyzacja czytelnictwa, w tym przypadku gatunku, który w Polsce i Europie przeżywa dziś swój renesans, i którym zainteresowanie jest największe także wśród naszych czytelników. Ale nie tylko, tak samo ważny jest dla nas udział w działaniach mających na celu propagowanie właściwych postaw i zachowań, piętnowanie zjawisk społecznie nieakceptowalnych wśród dorosłych i młodzieży: hejtu, przemocy, w końcu przestępstw i zbrodni. Profilaktyka bezpieczeństwa i budowanie odpowiedzialności za czyny i zachowania, co jest kluczowe tak pod względem uniwersalnym, jak i w kontekście zdarzeń, z którymi mamy współcześnie do czynienia – tłumaczy Piotr Iwaniec, dyrektor Książnicy.

Istotnie, tegoroczny festiwal w bibliotece stanowił iście wybuchową mieszankę wciągającej aranżacji infrastruktury (łączącej sceny zaczerpnięte z powieści kryminalnych oraz realnego świata kryminalistyki, kryminologii i codzienności służb mundurowych zainscenizowane przez bibliotekarzy, a także samych funkcjonariuszy z wykorzystaniem specjalistycznego sprzętu) i potężnej aktywizacji i integracji osób przybyłych na imprezę – w ramach spotkań autorskich ze znanymi pisarzami i pisarkami gatunku, sesji grupowych, paneli dyskusyjnych, rozgrywek dla dzieci i młodzieży z Karkonoskim Stowarzyszeniem Gier bez Prądu, analiz przypadków czy prezentacji pracy specjalistów od kuchni.

Z dorosłymi czytelnikami, przez sześć festiwalowych dni, od 5 do 10 października, spotykali się kolejno: Michał Śmielak, Mariusz Kanios, Max Czornyj, Przemysław Piotrowski, Katarzyna Wolwowicz i Katarzyna Bonda, gwiazdy krajowej sceny kryminalnej co niewątpliwie świadczy o organizacji i randze przedsięwzięcia.

– Spotkanie z Przemysławem Piotrowskim: rozmowy o literaturze, emocjach i tajemnicach, ukrytych między stronami. Wyjątkowy wieczór w świetnej atmosferze! – komentuje Anna Rosół. – Cudowne spotkanie z niezwykłym pisarzem. Zachwyciły mnie jego otwartość, a także świadomość własnej twórczości. To była rozmowa z literacką pasją, refleksją i autentyzmem – dodaje Zuzanna Kozyra.

– Spotkanie z panami Śmielakiem i Kaniosem było świetne, dziękuję! – mówi Beata Solińska.

– Dwie wspaniałe panie Katarzyny na finał festiwalu! Spotkania z paniami Wolwowicz oraz Bondą, królowymi kryminału były merytoryczne, rzeczowe, konkretne, interesujące, po prostu najwyższych lotów. Organizacja, prowadzenie; omówienie twórczości oraz relacje autorów z nami, czytelnikami razem wzięte stworzyły tutaj niezwykłą atmosferę – skwitowała Agnieszka Kowalska. 

Identyczne opinie dotyczące pozostałych autorów występujących w Książnicy, w tym – przed młodzieżą: Mai Strzałkowskiej, Małgorzaty Strękowskiej-Zaremby, Marcina Kozioła, Joanny Jagiełło albo Rafała Witka, można przeczytać w profilu fecebookowym biblioteki, na którym na bieżąco organizatorzy umieszczali własne opisy oraz fotorelacje z wydarzeń przygotowane przez Macieja Chyrę, festiwalowego fotodokumentalistę, który swoimi zdjęciami przedstawił wyjątkowo autentyczną, iście reportażową historię przedsięwzięcia (która – podobnie jak ta z roku ubiegłego, zostanie wkrótce udostępniona w zbiorach cyfrowych biblioteki).

Z kolei w przypadku spotkań z policjantami i ekspertami kryminalistycznymi, uczestnicy kładą nacisk w komentarzach na rezultat refleksyjności, chęć wywoływania „reakcji alergicznej” na przejawy zła i niegodziwości; sprzeciw wobec krzywdy wyrządzanej drugiemu człowiekowi, a ostatecznie zbrodni. Potrzebę poszukiwania wsparcia wśród rówieśników i osób dorosłych w sytuacjach trudnych, niebezpiecznych i budowanie wiedzy, z kim, kiedy i gdzie trzeba szukać kontaktu w sytuacjach niepewności i zagrożenia. Bardzo mocno podkreślają też ich wartość terapeutyczną.

– No i pięknie, serce rośnie, jak nasza wspaniała młodzież, zamiast siedzieć w telefonach, tu słucha z zapartym tchem – komentuje Katarzyna Kołek. „Dzieje się; atmosfera, w której efekt uzyskuje się przez terapię szokową. Dosadnie i dobrze powiedziane i pokazane wprost: zło to zło, wyrządzasz – jesteś przegrywem. To straszne, z czym na co dzień konfrontują się biegli i policjanci. Dbanie o bezpieczeństwo własne, kolegów i koleżanek, reagowanie na red-flagi i wiedza, do kogo uderzyć z prośbą o pomoc, to jest najważniejsze. To było bardzo ciekawe i pouczające” – dało się słyszeć każdego dnia, przed południem, na korytarzach w głównym gmachu biblioteki przy ul. Bankowej 27.

 – Najbardziej urzekły mnie w spotkaniu z ekspertami od kryminologii duże doświadczenie i podejście do sytuacji naprawdę trudnych. Omówienie przykładów rozwiązań różnych sytuacji, całego procesu śledczego, to jedno. Drugie, oni naprawdę potrafili uzmysłowić mi, jak bardzo ważne jest opanowanie, kierowanie się intuicją i zdrowym rozsądkiem, współpraca w grupie i budowanie dobrych relacji z koleżankami, kolegami, bycie jedną drużyną – mówiła nam Ania, uczennica jednego z jeleniogórskich liceów.     

II. Festiwal Kryminału w Książnicy Karkonoskiej zorganizowano przy wsparciu finansowym Miasta Jeleniej Góry. Patronat nad nim objęli: Policja, MZK Jelenia Góra i CSP K9 SWS w Siedlęcinie. Reportaż o festiwalu, co jest tegorocznym novum, przygotowała bardzo chętnie wykorzystywana obecnie przez czytelników w Polsce mobilna biblioteka LEGIMI. 

Na najaktywniejszych uczestników festiwalu czekały gadżety przygotowane przez Książnicę dzięki wsparciu wydawnictwa „AD REM”. Baron Boutique Hotel objął mecenat nad imprezą. Słodkie przekąski przygotowali Cukiernia Bristolka i Cukiernia-Piekarnia Mrugała, z kolei pizzę Pizzeria Mała Italia, stali partnerzy biblioteki.

Przygotowanie iście kryminalnego cateringu na sobotnią galę podsumowującą imprezę wzięła na siebie społeczność Zespołu Szkół Przyrodniczo-Usługowych i Bursy Szkolnej przy ul. Leśnej.  

  –  Z całego serca dziękuję moim koleżankom i kolegom, współpracownikom z Książnicy; tym, którzy współpracowali z nami w ramach patronatu, mecenatu i partnerstw oraz czytelnikom: dorosłym, młodszym i najmłodszym; uczestnikom festiwalu. Dziękuję autorom. Chylę przed wszystkimi czoła, razem zrobiliśmy wspaniałą robotę! Nie wątpię, że taką samą, albo i jeszcze lepszą zrobimy w przyszłym roku bo już dzisiaj zapraszamy na III. Festiwal Kryminału w naszej bibliotece – mówił na koniec Piotr Iwaniec.

Bez wątpienia, Festiwal Kryminału autorstwa jeleniogórskich bibliotekarzy, którym udało się zaangażować do współpracy funkcjonariuszy policji, specjalistów-szkoleniowców, grono osób z branży hotelarskiej i gastronomicznej w celu stworzenia imprezy efektownej pod względem literackim, a przy tym pouczającej i dobrze wpisującej się w dialog o bezpieczeństwie stanowi jeden z najciekawszych elementów w ofercie kulturalnej miasta Jeleniej Góry. Nie dość tego, rok temu, społeczność biblioteki powołała do życia imprezę włączającą Stolicę Karkonoszy w pulę aglomeracji organizujących festiwale literackie w Polsce.